Zapalenie dziąseł. Co powinno nas zaniepokoić?

2022-12-21
Zapalenie dziąseł. Co powinno nas zaniepokoić?

Każdy z nas może borykać się z chorobami jamy ustnej, mimo codziennego dbania o zęby.  Przy bólu zęba każdy wie, co powinien zrobić –  odbyć wizytę u dentysty. Jak to jest w przypadku dziąseł? Poświęcamy im za mało uwagi, w przypadku bólu, stanu zapalnego – który może być równie dokuczliwy – bagatelizujemy go.

 

Spis treści

 

Zapalenie dziąseł to łagodna forma choroby dziąseł. Najczęstszą przyczyną jest niewłaściwa higiena jamy ustnej, która sprzyja gromadzeniu się płytki nazębnej. Obecne w płytce nazębnej bakterie stymulują układ odpornościowy, co w konsekwencji prowadzi do zapalenia dziąseł. Nieleczony stan zapalny prowadzi do poważniejszych komplikacji - zapalenia przyzębia.

Najczęstsze objawy zapalenia dziąseł - czyli co powinno nas zaniepokoić?

Warto wiedzieć, że na początkowym etapie zapalenia dziąseł bardzo rzadko występuje ból lub nie występuje on wcale, dlatego tak często pierwsze objawy stanu zapalnego są bagatelizowane.

Objawy zapalenia dziąseł, które powinny zwrócić naszą uwagę to:

  • zaczerwienienie dziąseł (charakterystyczny jaskrawoczerwony kolor dziąseł), czasem dziąsła mogą przybrać fioletową barwę. Zdrowe dziąsłą są jędrne i mają bladoróżowy kolor.
  • zwiększona wrażliwość na dotyk, większa tkliwość dziąseł. Dziąsła są bardziej miękkie.
  • nieświeży oddech
  • obrzęk dziąseł
  • krwawienie dziąseł podczas mycia zębów, nitkowania lub spożywania pokarmów
  • często może dojść do recesji dziąseł, czyli odsłonięcia szyjek zębowych. Zęby wtedy wydają się być wydłużone i stają się nadwrażliwe.

Zapalenie dziąseł - najczęstsze przyczyny

Zapalenie dziąseł dość często występuje jako efekt nieprawidłowej i niesystematycznej higieny jamy ustnej. Z kolei niewłaściwa dieta, niedobory żywieniowe oraz inne choroby ogólnoustrojowe to czynniki ryzyka, które mogą sprzyjać powstawaniu stanów zapalnych w jamie ustnej. Więcej na temat przyczyn, przeczytasz w dalszej części artykułu. 

Przyczynami zapalenia dziąseł mogą być:

  • niewłaściwa higiena jamy ustnej, czyli rzadkie i zbyt krótkie mycie zębów, pomijanie niektórych obszarów.
  • urazy mechaniczne spowodowane źle dopasowaną protezą zębową, niedopasowaniem aparatu ortodontycznego czy zbyt intensywnym szczotkowaniem.
  • dieta uboga w witaminę C, witaminy z grupy B.
  • zmiany hormonalne, które mogą pojawić się w okresie menopauzy lub ciąży. U kobiet spodziewających się dziecka, może wystąpić ciążowe zapalenie dziąseł. W tym czasie dziąsła są bardziej tkliwe, co zwiększa ryzyko wystąpienia stanu zapalnego dziąseł.
  • suchość w jamie ustnej (kserostomia).
  • infekcje grzybicze i wirusowe.
  • choroby obniżające odporność, takie jak białaczka, HIV/AIDS, nowotwory.
  • cukrzyca i choroba refluksowa mogą negatywnie oddziaływać na stan zdrowia dziąseł.
  • niektóre leki - leki nefrologiczne, leki przeciwpadaczkowe, sterydy.
  • palenie papierosów.
  • predyspozycje genetyczne.
  • wraz z wiekiem również zwiększa się ryzyko wystąpienia zapalenia dziąseł.

Inne przyczyny stanów zapalnych dziąseł - co powinno zwrócić naszą uwagę?

Złe dopasowanie uzupełnień protetycznych 

Jeśli regularnie udajemy się na wizyty do stomatologa, a mimo to nasze dziąsła są słabe i krwawią, może to wskazywać między innymi na źle wykonaną usługę. Chodzi tu o wypełnienie zęba, złe dopasowanie protezy, czy nieszczelność w przypadku mostów i koron.

Zapalenie dziąseł a inne choroby ogólnoustrojowe

Zapalenie dziąseł może wynikać niekiedy z naszych innych problemów zdrowotnych. Dlatego szukanie przyczyny obejmować powinno cały nasz organizm. Gdy chorujemy – nasza jama ustna również narażona jest na infekcje spowodowane: grzybami, wirusami oraz bakteriami. Ponadto, na kondycję naszych dziąseł i zębów mogą mieć wpływ choroby przewlekłe, takie jak białaczka, cukrzyca, kserostomia. W przypadku chorób przewlekłych – relacja  ta jest wzajemna - problem z dziąsłami wpływa na daną chorobę (może przyczyniać się do jej nasilenia) oraz dana choroba może powodować dolegliwości w jamie ustnej (patrz infografika).  

choroby dziąseł, stany zapalne dziąseł a występowanie innych chorób przewlekłych

Higiena jamy ustnej jaki ma wpływ na kondycję dziąseł?

To jak dbamy o nasze zęby i dziąsła ma niebagatelny wpływ na zdrowie całej jamy ustnej oraz kondycję całego organizmu. Nieprawidłowa higiena jamy ustnej skutkuje nagromadzeniem się płytki bakteryjnej wokół i między zębami. Niedokładnie usunięta płytka bakteryjna zaczyna stopniowo wysycać się składnikami mineralnymi znajdującymi się w ślinie i zamienia się w twardy kamień nazębny. Może on być zlokalizowany nad i pod dziąsłami. Kamień stanowi idealne warunki do namnażania kolejnych bakterii, zwłaszcza tych patogennych. Bakterie te odpowiadają za zapalenie dziąseł i poważne choroby przyzębia. 

O czym warto pamiętać? Poza codziennym dokładnym szczotkowaniem bardzo ważne jest też nitkowanie zębów, które pozwala pozbyć się bakterii i resztek jedzenia z trudno dostępnych miejsc. Jeśli nie wykonujemy tych zabiegów pielęgnacyjnych dokładnie i systematycznie, wówczas nasze dziąsła są znacznie bardziej narażone na wystąpienie stanów zapalnych.

Przeczytaj też: Jak myć zęby poprawnie? Jakich błędów unikać?

Czy przy zapaleniu dziąseł trzeba ograniczyć szczotkowanie zębów?

Przy problemach z dziąsłami – obok ich obrzęku, częstym zjawiskiem jest również nadmierne ich krwawienie. Nie należy z tego powodu rezygnować z dokładnej higieny naszej jamy ustnej. Wręcz przeciwnie, w tym czasie powinniśmy szczególnie zatroszczyć się o ich właściwą pielęgnację. Jeśli zaprzestaniemy mycia zębów, możemy doprowadzić jedynie do pogorszenia sytuacji i zaostrzenia już istniejącego stanu zapalnego. W tym okresie dobrze sprawdzi się używanie miękkiej szczoteczki do zębów oraz stosowanie specjalnych produktów na zapalenie dziąseł, które nie tylko zadbają o prawidłową higienę, ale też przyniosą ulgę w tym czasie. Nie rezygnujmy w tym okresie z nitkowania zębów. Rozważmy też używanie irygatora dentystycznego. Tego rodzaju urządzenia są szczególnie polecane dla osób z problemem zapalenia dziąseł.

Sprawdź też: Ranking irygatorów do zębów 

Co powoduje ból dziąseł?

Ból dziąseł to najczęściej dolegliwość przejściowa, która zazwyczaj jest związana z ich podrażnieniem czy uszkodzeniem, na przykład z powodu zbyt mocnego szczotkowania, używania zbyt twardej szczoteczki, czy nieumiejętnego korzystania z nici dentystycznej lub wykałaczek. Wszelkie oparzenia lub rozcięcia dziąseł także powodują silny ból dziąseł. Takie dolegliwości spowodować mogą też niektóre zabiegi stomatologiczne. Bruksizm, wady zgryzu, źle dopasowana proteza zębowa także mogą podrażnić dziąsła i wywołać ich ból. Dolegliwości bólowe mogą pojawić się również jako efekt nieleczonej próchnicy. Ponadto owrzodzenia, afty czy nadżerki w obrębie błony śluzowej jamy ustnej w przebiegu wirusowych chorób, także mogą objawiać się bólem dziąseł.

Jeśli ból dziąseł nie mija, mimo wprowadzenia zmian w higienie jamy ustnej, a towarzyszą mu też inne objawy jak zaczerwienienie czy krwawienie to może to oznaczać poważniejsze zapalenie dziąseł, które zwykle spowodowane jest nagromadzonym kamieniem nazębnym lub inną przyczyną. Warto wtedy udać do stomatologa.

➤Przeczytaj też: Czy istnieje pasta rozpuszczająca kamień nazębny?

Skutki nieleczonego zapalenia dziąseł - co warto wiedzieć?

Do zapalenia dziąseł często po prostu się przyzwyczajamy. Poza obrzękiem – pojawiają się również takie objawy, jak: nadwrażliwość zębów, spowodowana recesją dziąseł lub krwawienie dziąseł. W momencie, gdy zaobserwujemy tego typu objawy – konieczna jest natychmiastowa reakcja. Dlaczego jest to tak ważne? Po pierwsze, problem z dziąsłami szybko może przenieść się na zęby, co ostatecznie może skończyć się ostrą paradontozą i utratą zębów. Po drugie – zaniedbane dolegliwości w jamie ustnej przynieść mogą konsekwencję nie tylko w naszej jamie ustnej, ale w też w całym organizmie. Dlatego też nie powinno się ich lekceważyć. Nieleczone zapalenie dziąseł może przerodzić się w poważniejszą chorobę przyzębia, która prowadzi nie tylko do utraty uzębienia, czy dysfunkcji narządu żucia, ale może też wpływać na choroby serca, udar mózgu, cukrzycę, czy choroby płuc. Coraz więcej badań wskazuje też na związek zapalenia przyzębia z nowotworem trzustki czy reumatoidalnym zapaleniem stawów. 

Zaczerwienienie, opuchlizna, krwawienie dziąseł - czyli jak leczyć zapalenie dziąseł?

  • Łagodne zapalenie dziąseł bardzo często ustępuje, kiedy bardziej skupimy się na higienie jamy ustnej. Ważne jest wtedy dłuższe i dokładniejsze szczotkowanie zębów oraz nitkowanie przestrzeni międzyzębowych. 
  • Pomocą w doprowadzeniu naszych dziąseł do zdrowia jest używanie specjalnych past do zębów o właściwościach przeciwzapalnych i przeciwbakteryjnych. ➤Żele stomatologiczne na dziąsła dobrze się sprawdzą do miejscowego stosowania przy zaawansowanym stanie zapalnym, które objawia się krwawieniem i obrzękiem. Aby zmniejszyć opuchliznę i złagodzić niektóre objawy, warto dodatkowo stosować płyny do płukania jamy ustnej z chlorheksydyną. Dobrze też sprawdzą się ziołowe płukanki z szałwii lub kory dębu.
  • Czasem konieczna jest wizyta u stomatologa, zwłaszcza kiedy przyczyną zapalenia dziąseł jest nagromadzony kamień. Dopiero po jego usunięciu dziąsła mają szansę się zregenerować. Jeśli zaniedbamy wizytę u specjalisty – stan ten pogłębi się i może przerodzić się w poważne choroby. Gabinety dentystyczne oferują zaawansowane metody leczenia, które ograniczają nasz ból i dyskomfort, więc nie powinniśmy się ich obawiać. W niektórych przypadkach, przy ostrym zapaleniu dziąseł konieczne jest miejscowe podanie lekarstwa oraz przepisanie antybiotyku.

Jak zapobiegać stanom zapalnym dziąseł?

  • właściwa higiena jamy ustnej (mycie zębów 2 razy dziennie, przez 2-3 minuty, nitkowanie zębów) to podstawa dla zdrowych i mocnych dziąseł. W lepszym utrzymaniu ich zdrowia pomoże szczoteczka soniczna i irygator dentystyczny.
  • regularne wizyty u stomatologa, w tym raz na pół roku usuwanie kamienia nazębnego. Wizyty kontrolne u dentysty pozwolą na wcześniejsze wykrycie niepokojących zmian w jamie ustnej. Dodatkowo, jeśli jesteśmy w grupie ryzyka zapalenia przyzębia, na przykład zmagamy się z suchością jamy ustnej, palimy papierosy lub przyjmujemy określone leki, wtedy wizyty kontrolne u stomatologa powinny być częstsze.
  • dobrze zbilansowana dieta, w której nie brakuje źródeł witaminy C, witamin z grupy B oraz przeciwutleniaczy. 
  • zgrzytanie zębami, czyli tzw. bruksizm mogą nie tylko osłabiać szkliwo zębów, ale również mogą negatywnie wpływać na dziąsła. Dlatego jeśli zmagamy się z taką dolegliwością, warto stosować szyny relaksacyjne oraz różne techniki relaksacyjne, które obniżają poziom stresu. Dobrze sprawdzi się też masaż żuchwy, który rozluźni napięte mięśnie.

 

 

Pokaż więcej wpisów z Grudzień 2022

Polecane

pixel